محمد مهريار
584
فرهنگ جامع نامها و آباديهاى كهن اصفهان ( فارسى )
به معنى قنات و كاريز با نام محل مناسبتر است اما جزء دوم اين كلمه « بون » همان « بن » است . ظاهرا در قديم اگر جايى يا شهرى خراب مىشد و دوباره روى بقاياى آن شهرى مىساختند ، واژهء « بن » را به آن اضافه مىكردند . « كهتهبن » و « كتهبون » به معنى بنياد و بن « كته » است . يعنى شهرى كه بر « كته » - « كهته » بنياد شده است و جزء سوم « چه » علامت تصغير است . يعنى كهتهبن كوچك . كتهشور Kat ( h ) e S ur كتهشور ديهى است از دهستان آيدغميش بخش حومهء شهرستان لنجان اصفهان . اين ديه در شمال باخترى شهر ريز و در جنوب باخترى اصفهان قرار دارد . ديه بزرگى نيست و در سرشمارى سال 1355 فقط 309 نفر جمعيت داشته است « 1 » كه در حال حاضر البته بيشتر است . كلمهء آيدغميش تركى است و به مناسبت از اين پيش گفتهايم كه زبان تركى در اين ناحيه رواج پيدا كرده است و شگفت است كه در دو ديه همجوار در يكى مردم به پارسى سخن مىگويند و در ديگرى به تركى و اين تفاوت همچنان در ديههاى بالادست ( رو به باختر ) ساحل زايندهرود ادامه دارد و شگفتى از آنجاست كه چرا يك محل تركى زباناند و محل ديگرى نه . بايد حتما يك حادثهاى موجب چنين امرى شده باشد . من جايى ديگر گفتهام كه تركى در اين نواحى ظاهرا از هنگام ظهور سلجوقيان و نفوذ طولانى و مداوم آنها در نواحى مختلف ايران پيدا شده است . با قبول اين مسأله مىتوان چنين انديشيد كه تركى شدن برخى از اين دهات از اينجا ناشى مىشود ، كه قوم ترك زور آورده و به جبر در يك منطقه وارد شده و اهل زبان را كنار زده و خود در آنجا مانده است . پس بيرون راندگان پارسىزبان و آمدگان ( مهاجمان ) تركزباناند . دربارهء بلوك آيدغميش گفتهايم كه در كنار رودخانهء زايندهرود افتاده است ، ديههاى آن همه داراى مناظر زيبا با اراضى كموسعت ، برنجكارى است و وضع مالى مردم كموبيش شكوفا و خوب است و ديه موردنظر ما نيز از همين قاعده بيرون نيست . اينك مىپردازيم به نام آن . واژهشناسى : از نام كتهشور فورا مىفهميم كه « شور » صفت واژهء نخستين يعنى « كته »
--> ( 1 ) - ن . ك . به : فرهنگ جغرافيايى اصفهان ، ص 207 .